Η κλιμακτήριος αποτελεί μια φυσιολογική περίοδο μετάβασης στη ζωή της γυναίκας, κατά την οποία η λειτουργία των ωοθηκών μεταβάλλεται σταδιακά και η παραγωγή οιστρογόνων μειώνεται. Η εμμηνόπαυση ορίζεται ως η οριστική διακοπή της εμμήνου ρύσεως και επιβεβαιώνεται όταν έχουν συμπληρωθεί 12 συνεχόμενοι μήνες χωρίς περίοδο.
Η μετάβαση αυτή δεν βιώνεται με τον ίδιο τρόπο από όλες τις γυναίκες. Σε ορισμένες οι αλλαγές είναι ήπιες, ενώ σε άλλες μπορεί να εμφανιστούν συμπτώματα που επηρεάζουν την καθημερινότητα και την ποιότητα ζωής.
Στα συχνότερα συμπτώματα περιλαμβάνονται οι εξάψεις, οι νυχτερινές εφιδρώσεις, οι διαταραχές του ύπνου, οι μεταβολές της διάθεσης, η κόπωση και η δυσκολία συγκέντρωσης. Παράλληλα, οι ορμονικές μεταβολές μπορεί να επηρεάσουν την υγεία των οστών, το καρδιαγγειακό σύστημα και τον μεταβολισμό.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και το ουρογεννητικό σύνδρομο της εμμηνόπαυσης, (δυσπαρευνία, πόνος κατά την διάρκεια ή μετά την σεξουαλική πράξη) το οποίο μπορεί να εκδηλωθεί με κολπική ξηρότητα, αίσθημα καύσου ή ερεθισμού, ενόχληση ή πόνο κατά τη σεξουαλική επαφή, καθώς και συμπτώματα από το ουροποιητικό σύστημα. Τα συμπτώματα αυτά είναι συχνά και μπορούν να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά μετά από σωστή γυναικολογική αξιολόγηση.
Η αντιμετώπιση είναι εξατομικευμένη και προσαρμόζεται στην ηλικία, στο ιατρικό ιστορικό, στην ένταση των συμπτωμάτων και στις ανάγκες κάθε γυναίκας. Ανάλογα με την περίπτωση, μπορεί να περιλαμβάνει αλλαγές στον τρόπο ζωής, μη ορμονικές επιλογές, τοπικές θεραπείες για την κολπική ξηρότητα, θεραπεία με υαλουρονικό οξύ και, όταν υπάρχει κατάλληλη ένδειξη, τοπική ή συστηματική ορμονική θεραπεία. Σε επιλεγμένες περιπτώσεις μπορούν επίσης να συζητηθούν νεότερες τοπικές παρεμβάσεις, όπως θεραπείες αναζωογόνησης με laser, πάντοτε μετά από ιατρική αξιολόγηση και ενημέρωση για τα αναμενόμενα οφέλη και τους περιορισμούς τους.
Η σωστή ιατρική αξιολόγηση είναι σημαντική τόσο για την ανακούφιση των συμπτωμάτων όσο και για τη συνολική πρόληψη και παρακολούθηση της υγείας της γυναίκας κατά την περίοδο αυτή. Ο γυναικολογικός έλεγχος μπορεί να περιλαμβάνει κλινική εξέταση, υπερηχογραφικό έλεγχο και, όπου κρίνεται απαραίτητο, εργαστηριακές εξετάσεις.
Ο Dr. Δημήτριος Π. Πανούσης, Μαιευτήρας – Γυναικολόγος και Μαστολόγος, αξιολογεί τη γυναίκα συνολικά και διαμορφώνει ένα εξατομικευμένο πλάνο παρακολούθησης και αντιμετώπισης, με στόχο τη διατήρηση της υγείας και της ποιότητας ζωής σε αυτή τη νέα φάση.
Η εμμηνόπαυση δεν αποτελεί νόσο ή “πρόβλημα”, αλλά μια φυσιολογική αλλαγή στη ζωή της γυναίκας, η οποία χρειάζεται σωστή ενημέρωση, πρόληψη και εξατομικευμένη φροντίδα.